De heilige maand Ramadan begint in 2026 na de officiële bevestiging van de maansikkel in Saoedi-Arabië. Daar is aangekondigd dat woensdag 18 februari de eerste vastendag is.
Gedurende 29 of 30 dagen onthouden praktiserende moslims zich dagelijks van eten en drinken tussen zonsopgang en zonsondergang. Hoe lang dat precies duurt, verschilt per land: sommige gelovigen vasten ruim 11 uur, terwijl anderen meer dan 15 uur achtereen geen voedsel of drank tot zich nemen.
Een maand van bezinning
Volgens de islamitische traditie werden tijdens Ramadan de eerste verzen van de Koran geopenbaard aan de profeet Mohammed, ruim veertien eeuwen geleden. De vastenperiode draait niet alleen om fysieke onthouding, maar ook om spirituele verdieping. Overdag wordt afgezien van eten, drinken, roken en intieme relaties, met als doel het versterken van ‘taqwa’ — het bewustzijn van God.
De dag begint met de vroege maaltijd, suhoor, en eindigt bij zonsondergang met iftar, het moment waarop het vasten wordt verbroken.
Waarom verschuift Ramadan elk jaar?
De islamitische kalender volgt de maancyclus. Een maanjaar telt ongeveer elf dagen minder dan het zonnejaar, waardoor Ramadan jaarlijks eerder valt volgens de westerse kalender. Hierdoor doorloopt de vastenmaand in de loop der jaren alle seizoenen.
Voor het grootste deel van de wereldbevolking op het noordelijk halfrond betekent dit dat de vastendagen de komende jaren korter worden. Tot 2031 zal Ramadan steeds dichter bij de winterzonnewende vallen — de kortste dag van het jaar — wat resulteert in relatief korte vastenperiodes.
Op het zuidelijk halfrond is het tegenovergestelde het geval: daar zijn de dagen momenteel langer, waardoor het aantal vastenuren hoger uitvalt dan vorig jaar.
Door het verschil tussen het maan- en zonnejaar zal Ramadan in 2030 zelfs twee keer plaatsvinden: begin januari en opnieuw eind december.
Verschillen in vastenduur wereldwijd
Omdat de lengte van de dag afhankelijk is van breedtegraad en seizoen, lopen de vastentijden sterk uiteen.
In grote delen van Europa, Noord-Amerika en Azië duurt het vasten aan het begin van de maand ongeveer 12 tot 13 uur. Naarmate de maand vordert en de dagen langer worden, neemt ook de duur van het vasten iets toe.
In landen op het zuidelijk halfrond, zoals Chili, Nieuw-Zeeland en Zuid-Afrika, kan de eerste vastendag oplopen tot 14 à 15 uur. Daar zullen de dagen in de loop van de maand juist iets korter worden.
Ramadanwensen wereldwijd
Tijdens deze maand wensen moslims elkaar wereldwijd een gezegende periode toe. De meest gebruikte groeten zijn “Ramadan Mubarak” en “Ramadan Kareem”, waarmee men elkaar een voorspoedige en spiritueel rijke maand toewenst.
