Guus Kuit van galerie Zuid aan de Molenweg in Harskamp maakt mooie en betaalbare etsen en houtsnedes van wat hij om zich heen ziet als hij met zijn vrouw Anneke een fietstocht maakt: vogels en andere dieren, bloemen, mensen in een landschap. Anneke Kuit is de verwelkomende gastvrouw van de galerie.
Galerie Zuid is meer dan een galerie waar je kunst kunt bewonderen. Dat zie je al als je het pad naar de galerie oprijdt: links is een grasveld met her en der kunstwerken, er staan bankjes waar voorbijgangers uitgenodigd worden om even te gaan zitten en in het boekenkastje te neuzen dat er ook staat. Aan de rechterkant van het pad staan borden en bordjes die de automobilist en fietser vermanend toespreken.
Maar dat geldt niet voor degene die het pad oprijdt, want de borden zijn niet meer in functie: ooit serieus gebruikt aan de weg, vervolgens met pensioen gestuurd en bij Guus en Anneke beland. Je kijkt je ogen uit: aan de hekken die het kabouterbos scheiden van de parkeerplaats is van alles vastgehangen, van pannen tot zagen en nog meer ex-verkeersborden. Kabouterbos? Jazeker, Anneke en Guus hebben een compleet kabouterbos aangelegd, evenals een ‘engelen pad’.
Sfeer
Guus heeft zijn onderwijsbevoegdheid grafiek gedaan aan de kunstacademie in Amersfoort. Hij heeft jarenlang lesgegeven in handvaardigheid en tekenen. In het begin gaf hij ook nog wel eens workshops in de galerie, maar daar is hij mee opgehouden. ‘Tot corona roet in het eten gooide gaf ik in de zomer ook wekelijks etsdemonstraties. Maar in coronatijd mocht dat natuurlijk niet meer en zijn we ook lange tijd gesloten geweest. Daarna heb ik dat nog wel een paar keer gedaan, maar dan stonden bezoekers schouder aan schouder in die toch wel kleine ruimte, dat we daar ook mee gestopt zijn.’
Bij beiden poppen de ideeën voor de inrichting van de galerie op en dat betekent dat ze altijd wel iets aan te passen of te veranderen hebben. ‘Dat geeft ook weer nieuwe energie!’ Anneke vertelt veel te hebben geleerd van Guus over hoe je bijvoorbeeld naar kunst kunt kijken: ‘Ik heb geleerd om ook minder realistisch werk te waarderen en om het los te laten dat je misschien iets wilt herkennen in een schilderij of kunstwerk.
Realistisch werk is bijna fotografisch, wat ook heel prachtig kan zijn, maar wat Guus maakt is figuratief: je herkent het roodborstje in zijn ets, maar de details zijn weggelaten.’ Guus voegt toe: ‘Het gaat om de sfeer die een voorstelling oproept. In coronatijd ben ik naast de etsen ook begonnen met houtsnedes, die bestaan uit een vereenvoudigde voorstelling van de werkelijkheid.’
Boeken en cd’s
In de gebouwen en buiten in de tuin treft de bezoeker van alles aan, schilderijen, gravures, bronzen beelden en keramiek. En dat niet alleen, want je kunt er ook boeken kopen. Hoe dat zo komt vertelt Guus: ‘Onze galerie bestaat al sinds 1976. We woonden toen in Barneveld Zuid – vandaar de naam Galerie Zuid.
Oorspronkelijk hadden we alleen de kunstgalerie. In 1982 verhuisden we naar Harskamp en daar bleven veel van onze (kunst)boeken in dozen staan. Begin 2000 hebben we de galerie daarom uitgebreid door ook onze boeken te koop aan te bieden. Dat liep goed, dus we zijn daarmee doorgegaan.’ Nu kun je in de galerie naast de boeken en de kunst ook cd’s kopen, serviesgoed, glaswerk en andere vintage spullen. Op de vraag wie de verzamelaar van de twee is wijst Anneke naar Guus. Maar samen zijn ze altijd op zoek naar passende spullen, die ze nog wel eens vinden in kringloopwinkels of die ze via veilingen op de kop tikken.
Beiden houden van mooie dingen. Anneke: ‘Ik vind het erg leuk om gastvrouw te zijn, heb contact met allerlei verschillende mensen en ik ben omgeven door mooie dingen.’
Gastvrijheid
De galerie heeft steeds wisselende tentoonstellingen, waar een vaste groep van zo’n vijftien kunstenaars aan meewerkt. ‘Aan die vaste groep verandert op zich weinig,’ vertelt Guus ‘de meeste kunstenaars doen graag jaarlijks mee. We hebben een enorme wachtlijst van kunstenaars die graag de gaten vullen als er iemand uitvalt. Wij willen betaalbare kunst in onze galerie. Ik maak zelf liever 50 afdrukken van een ets, zodat vrijwel iedereen zich wel zo’n ets kan veroorloven, dan dat ik er eentje afdruk en die voor veel geld verkoop.
De kunst in de galerie moet een heel eigen gezicht hebben en technisch goed in elkaar zitten.’ Over wat wel en geen kunst is zegt Guus: ‘Anderen die toonaangevend zijn bepalen dat vaak, maar ook de kijker bepaalt zelf wat kunst voor hem of haar is. Het is vreemd dat bijvoorbeeld de schilderijen van een Picasso-vervalser als Geert Jansen eerst als kunst werden bejubeld, maar na zijn ontmaskering niets meer waard zijn. Het werk zelf is namelijk niet veranderd, alleen de naam van de kunstenaar.’
Anneke voegt toe: ‘In onze galerie mogen bezoekers zelf bepalen wat ze ervan vinden. We proberen zo laagdrempelig mogelijk te zijn.’ Guus: ‘We waren een keer samen bij een kunstweekend als bezoekers. Toen kwamen we in een doodstille galerie, waar we de enige bezoekers waren. Eerst was er niemand, maar na enige tijd kwam er iemand aan trippelen die ons niet eens groette, niets zei en gewoon achter de computer ging zitten. Wij voelden ons daar totaal niet welkom. Daarom ontvangt Anneke de bezoekers hier hartelijk en is er zachte klassieke muziek op de achtergrond te horen.’
Op diverse plekken binnen en buiten zijn zitjes, waar bezoekers een kop koffie of thee kunnen drinken die Anneke hen gastvrij komt brengen. Over de vele bezoekers vertelt Anneke: ‘Er zijn regelmatig terugkerende bezoekers, een enkeling komt elke week en sommigen eens in de paar weken. Of als ze minder goed ter been zijn komen ze alleen even in de sfeer hier zitten, om naar de muziek te luisteren en wat te drinken. Dat is allemaal goed, je hoeft niet per se iets te kopen als je hier komt.’
Info: galeriezuid.nl
Door Greet Kappers / Foto’s Maarten van de Biezen
